काठमाडौं । नेपालीहरूको महान् पर्व बडादसैँ नजिकिएसँगै झण्डै १७ लाख जनाले काठमाडौं उपत्यका छोडेका छन् । व्यवसाय, रोजगारी, अध्ययनलगायत उद्देश्यसहित देशभरका लाखौँ सर्वसाधारण परिवारबाट छुट्टिएर संघीय राजधानी काठमाडौंमा बसोबास गर्दै आएका छन् । जब दसैँ, तिहार तथा छठजस्ता ठुला पर्व आउँछन्, त्यसपछि भने उनीहरू आफ्नै परिवारसँगै चाडपर्व मनाउन गृहजिल्ला जाने गर्छन् । विशेषगरी दसैँमा यस्तो प्रचलन बढी हुन्छ । फलस्वरूप यसवेला काठमाडौंका बसपार्कहरूमा घर फर्कनेहरूको भीड बढेको पाइएको छ ।
गत वर्षमा विश्वव्यापी रुपमा फैलिएको कोरोना भाइरसका कारण कम यात्रुहरू घर गए पनि यसवर्ष भने २० लाखभन्दा बढी यात्रु उपत्यकाबाट बाहिरिने अनुमान गरिएको छ । अहिलेसम्म गत वर्षको भन्दा झण्डै दोब्बर बढिले उपत्यका छोडेका छन् । घटस्थापनादेखि अहिलेसम्म मात्र ४ लाख ५७ हजार ७४० जनाले उपत्यका छोडेका छन् भने २ लाख ५३ हजार ३१३ जना भित्रिएका छन् ।
नेपाल यातायात व्यवसायी राष्ट्रिय महासङ्घका अध्यक्ष विजयबहादुर स्वाँरका अनुसार असोज १ गतेदेखि आजसम्म १७ लाख जनाले काठमाडौं उपत्यका छोडेका छन् । विजया दशमीको दिनसम्ममा अझै दुई लाखले उपत्यका छाड्ने अनुमान गरिएको छ । उपत्यका छोड्नेहरूको निकै घुइँचो लाग्ने गरेको भन्दै उहाँले थेग्नै गाह्रो भएर स्थानीय रुटमा चल्ने गाडीलाई समेत उपलब्ध गराएर पठाएको बताउनुभयो ।
विगतका वर्ष जस्तै यो वर्ष पनि सवारी साधनमा तोकिएको भन्दा बढी भाडा लिने, एउटै सिटमा दुई जनाको टिकट काट्ने, यात्रुलाई टिकट काट्दाको भन्दा फरक सिटमा राख्नेलगायतका समस्या यात्रुले भोगिरहेका छन् । कतिपय यात्रुले पहिले नै टिकट नकाटेर बीच बाटोबाटै गाडी चढ्दा बढी भाडा लिएको हुनसक्ने अध्यक्ष स्वाँरले बताउनुभयो । उहाँले काउन्टरबाट टिकट लिएको ठाउँमा त्यस्तो समस्या नभएपनि बीचबीचबाट टिकट लिएकाहरूमा भने त्यस्तो समस्या आएको स्वीकार गर्नुभयो ।
काठमाडौँ उपत्यका ट्राफिक प्रहरी कार्यालय र यातायात व्यवस्था विभागले चाडपर्वलाई लक्षित गरेर राजधानीका विभिन्न १५ स्थानमा यात्रु सहायता कक्ष स्थापना गरेको छ । कार्यालयले विभागको सहकार्यमा राजधानीको नागढुङ्गा, कलङ्की, स्वयम्भू, माछापोखरी, नयाँ बसपार्क, चाबहिल, गौशाला, कोटेश्वर, जगाती, साङ्गा, सातदोबाटो, बल्खु, दक्षिणकाली, सुन्धारा र पुरानो बसपार्कमा यात्रु सहायता कक्ष राखेको हो ।
प्रहरीले यात्रु सहायता कक्षमार्फत राजधानीबाट विभिन्न गन्तव्यस्थलसम्म जान लाग्ने भाडादर र यात्रुलाई गन्तव्यस्थलसम्म सहजै जानका लागि आवश्यक समन्वय गरिरहेको छ । नेपाल प्रहरीका प्रवक्ता एवं प्रहरी नायब महानिरीक्षक टेकप्रसाद राईले चाडपर्वलाई लक्षित गरेर सुरक्षा योजना लागु गरेको भन्दै यो वर्षबाट यात्रुहरूको सहजताको लागी यान्त्रिक परीक्षण पनि सुरु गरेको बताउनुभयो ।
यात्रुको चाप बढ्दा अघिपछिभन्दा दसैँका वेला गरिने यात्रा असामान्य तथा जोखिमपूर्ण हुन्छ । साथै, सवारी दुर्घटना बढी हुने गरेको देखिन्छ । यात्रुको चाप बढी हुने, गाडीले क्षमताभन्दा बढी यात्रु बोक्ने, बढी ट्रिप गर्न उच्च गतिमा गाडी चलाउने तथा गुणस्तरीय सडक नहुँदा दुर्घटनाको सम्भावना बढी हुन्छ । यता प्रवक्ता राई यस्तो दुर्घटनालाई मध्यनजर गरेर विशेष टोली खटाएको बताउनुहुन्छ ।
यो वर्ष दसैँ चाँडो परेकाले देशभरका धेरै सडकमा खाल्डाखुल्डी र पहिरो हटिसकेको छैन । दसैँलाई लक्षित गरी भदौदेखि नै मर्मत सुरु गरिएको भए पनि वर्षा अझै पूर्ण रूपमा नहटिसकेकाले सबैतिरको सडक मर्मत भइसकेको छैन । यस्तो अवस्थामा यातायात व्यवसायी तथा गाडी चालकहरूले सावधानी अपनाउन जरुरी छ ।