काठमाडौं । नेपालमा पछिल्लो समय सवारी दुर्घटनामा तीव्र वृद्धि हुँदै गएको छ । दैनिक रूपमा हुने दुर्घटनाले मानवीय क्षति मात्र होइन, सामाजिक र आर्थिक असर समेत गहिरो बनाउँदै लगेको छ ।

सवारी दुर्घटना नेपालका लागि गम्भीर चुनौती बनेको छ । समयमै प्रभावकारी कदम नचाल्दा यसले भयावह रूप लिईरहेको छ । हालै मात्र नेपालमा सवारी साधन दुर्घटनाबाट ठुलो मानविय क्षति भएको छ । एक महिनाको अवधिमा बैतडीमा जन्ती बस दुर्घटनामा ठुलो मानवीय क्षति भयो । त्यसैगरि रामेछापमा पनि सवारी दुर्घटनामा धेरैले ज्यान गुमाउनुपर्यो । बैतडीमा १३ जना र रामेछापमा भएका दुर्घटनामा १४ जनाले ज्यान गुमाएका थिए ।

दिनहुँजसो भएका दुर्घटनामा मानवीय क्षति भईरहेको छ । गएराति पनि पोखराबाट काठमाडौंका लागि छुटेको बस दुर्घटना हुँदा १९ जनाले ज्यान गुमाउनु परेको छ । दुर्घटनामा २५ जना घाइते भएका छन् ।

४४ जना यात्रु सवार ग.२ ख १४२१ नम्बरको बस धादिङको बेनीघाट रोराङ गाउँपालिका–५ स्थित भैंसीगौडामा दुर्घटना भएको थियो । दुर्घटनामा ज्यान गुमाएका १९ जनाको पहिचान खुलेको प्रहरीले जनाएको छ । दुर्घटनामा बेलायतका २४ वर्षीय स्टिवर्ट डोमिनिक इथान, ३४ वर्षीय चिनियाँ नागरिक जियाङ चोनुम र भारत, उत्तर प्रदेश प्रान्त, बसहरी बहराइच घर भएका ३२ वर्षका मनिष शुक्लाको ज्यान गएको छ । कास्की पोखरा महानगरपालिका वडा नं ३० बस्ने अन्दाजी वर्ष ४० का विवेक बस्तोला, स्याङ्जा वालिङ–१४ घर भई हाल काठमाडौं, नागार्जुन नगरपालिका वडा नं ६ बस्ने वर्ष ६३ का चन्द्रबहादुर कुँवर, तनहुँ व्यास नगरपालिका वडा नं ४ बस्ने अन्दाजी वर्ष ४० का ओमकुमार मल्ल, धादिङ साविक सल्यानकोट–८ हाल त्रिपुरासुन्दरी गाउँपालिका–४ बस्ने अन्दाजी वर्ष ३० का इन्जिनियर ठकुरी र तनहुँ शुक्लागण्डकी नगरपालिका–७, मालेबगर बस्ने अन्दाजी वर्ष ५५ की विष्णुमाया ढकालको दुर्घटनामा मृत्यु भएको छ ।

यस्तै काडमाडौ महानगरपालिका बौद्ध टुसाल बस्ने अन्दाजी वर्ष ४२ का लोबसाङ गोले, तनहुँ भीमनगर नगरपालिका वडा नं ६ बस्ने अन्दाजी वर्ष ४६ का हरिप्रसाद सिग्देल, पाल्पा तानसेन नगरपालिका वडा नं २ बस्ने अन्दाजी वर्ष ५५ का नबिन्द्र श्रेष्ठ, तनहुँ शुक्लागण्डकी गाउँपालिका वडा नं ७ बस्ने वर्ष ६३ का रुद्रप्रसाद ढकाल, शुक्लागण्डकी वडा नं २ बस्ने वर्ष २० की अर्चना पौडेलको मृत्यु भएको प्रहरीले जनाएको छ । यस्तै कास्की पोखरा महानगरपालिका वडा नं १४, चाउथे बस्ने वर्ष २१ की अञ्जली क्षेत्री, माछापुच्छ्रे गाउँपालिका वडा नं ३ बस्ने वर्ष २१ का रोहित नेपाली, स्याङ्जा पुतलीबजार नगरपालिका वडा नं ६ बस्ने वर्ष ४५ का धनश्याम सुवेदी, काठमाडौं महानगरपालिका वडा नं ३२, बुद्धनगर बस्ने वर्ष ३३ की अनिशा महर्जन, मोरङ उर्लाबारी–१ स्थायी ठेगाना भएकी वर्ष २७ की हिरा चौधरी र कास्की, पोखरा महानगरपालिका वडा नं १९ बस्ने वर्ष २६ का सुजित नेपालीको ज्यान गएको छ ।

घाइते २५ जनाको काठमाडौंका विभिन्न अस्पतालहरुमा उपचार भइरहेको जिल्ला प्रहरी कार्यालय धादिङका प्रवक्ता प्रहरी नायव उपरीक्षक प्रकाश दाहालले जानकारी दिनुभयो ।

दुर्घटना हुनुको कारण पत्ता लाग्न सकेको छैन । सरकारले धादिङमा भएको बस दुर्घटनाबारे अध्ययन र छानबिन गर्न सरकारले पाँच सदस्यीय कार्यदल गठन गरेको छ । गृह मन्त्रालयका सहसचिवको संयोजकत्वमा कार्यदल गठन गरिएको मन्त्रालयका प्रवक्ता आनन्द काफ्लेले जानकारी दिनुभयो ।

कार्यदलले दुर्घटनाको सम्बन्धमा छानबिन गरी प्रतिवेदन पेस गर्नेछ । जिल्ला प्रहरी कार्यालय धादिङले दुर्घटनाको प्रारम्भिक अनुशन्धान गर्दा चालकको कमजोरी नदेखिएको बताएको छ । घाइतेहरुसँग थप सोधपुछ गरेर दुर्घटनाको कारण पत्ता लगाउने प्रयास भइरहेको जिल्ला प्रहरी कार्यालय धादिङका प्रवक्ता प्रकाश दाहालले बताउनु भयो ।

राजमार्गमा भएको यो पहिले दुर्घटना भने होइन । यसअघि २०८१ असार २८ गते सिमलतालमा भयानक दुर्घटना भएको थियो । बेपत्ता भएको बसको पाटपुर्जा भेट्ट्याउन नै वर्षौ लाग्यो । गएराती पनि सोही सडकखण्डमा दुर्घटना भयो । दुर्घटना सडकको अबस्थाको कारण भएको हो त? 

प्रहरीलाई उद्धार गर्न पनि कठिनाई परेको उहाँले बताउनु भयो । उद्धारका लागि आधुनिक उपकरणकै अभाव ब्यहोर्नु परेको प्रवक्ता दाहालले बताउनु भयो ।

धादिङमा भएको दुर्घटना प्रतिनिधि घटना हो । केही दिन अघि रामेछाप, बैतडिमा पनि मानविय क्षति हुने गरी दुर्घटना भएका थिए । दुर्घटना हुने वित्तिकै राज्यका निकाय ताते जस्तो गर्छन । अध्ययन अनुशन्धानका लागि समिति, कार्यदल गठन हुन्छन् । गतवर्ष सिमलतालमा भएको दुर्घटनाको छानविन गरेर सुझाव कार्यान्वय गर्न १२ बुँदे सुझाव दिइएको थियो । जुन सुझाव

हालसम्म पनि दराजमै थन्किएको नेपाल राष्ट्रिय यातायात व्यवसायी महासंघका बरिष्ठ उपाध्यक्ष सरोज सिटौला बताउनुहुन्छ । आज बनेको कार्यदलको प्रतिवेदन रद्धीको टोकरीमा फाल्ने काम हुन नहु्ने उहाँले बताउनु भयो ।

दुर्घटना बाजा बजाएर आउँदैन । त्यसैले दुर्घटना हुनै नदिन सरोकारवाल स्वयं चनाखो बन्नै पर्छ । राज्यका निकाय, गैरसरकारी संस्थाहरुले समेत सचेतनामुलक कार्यक्रम संचालन गर्दै आएका छन् । तर, ति कार्यक्रम देखावटी मात्रै बनेका छन् । मानविय क्षति हुन नदिन सरोकारवाला निकाय दुर्घटना हुँनै नदिन गम्भीर बन्नु जरुरी छ ।